Verken de omgeving. Bekijk vooraf de aula en de zalen. Desnoods online op de dag ervoor. Het helpt als je bekend bent met de plaats waar je zal spreken. Kom vroeg, loop rond het sprekersgedeelte en praat even met de mensen die daar werken. Misschien wil iemand van het personeel alvast wat muziek draaien zodat je er niet door wordt overvallen? 

Ken je toehoorders. Kijk als het even kan vooraf naar je publiek. Of lees vooraf de lijst met genodigden door, dan kan je daar alvast een beeld van maken. Begroet vooraf sommige van de gasten als ze aankomen. Het is makkelijker om te spreken voor een groep vrienden dan voor een groep vreemden. 

Huilen mag. Iedereen ziet er tegenop om voor het publiek te staan en in tranen uit te barsten. Maar wat kan je gebeuren? Je bent onder vrienden en familie en iedereen is verdrietig. Probeer je tranen niet kunstmatig tegen te houden. Neem een slokje water, kijk over het publiek heen naar de muur en ga door waar je was geëindigd…

Breek je eigen spanning door vooraf een paar keer diep adem te halen. Probeer niet teveel te wiebelen of van been te veranderen. Zoek stabiliteit door met twee voeten stevig te staan, je hoofd rechtop te houden en je armen lansg je lichaam (niet voor je lichaam gekruist ofzo…). Kijk eerst even rond en probeer je adem onder controle te krijgen.

Wees aardig terug. Bedenk jezelf dat iedereen sympathie voor je heeft. Je bent in een positie die door alle mensen als verdrietig en hulpbehoevend zal ervaren. En dan moet je ook nog voor de hele zaal spreken. Niemand zal het je lastig maken. Iedereen staat aan jouw kant. Reden genoeg om ruimhartig te bedanken, iedereen aandacht te geven en te luisteren naar al het medeleven.

Geef jezelf wat tijd en ruimte om te wennen aan de plek. Door het drinken van wat water kalmeer je vanzelf en heb je tijd om het publiek aan te kijken. Ze kijken vriendelijk terug en dat is een eerste stap naar rust en zelfvertrouwen. Ook tijdens je toespraak kan je wat drinken. Sommige sprekers schrijven het in de speech (‘drink hier wat water’). Zo bouw je rust in en hou je je eigen emoties beter onder controle.

Je staat er nu. Dit is een belangrijk moment. Probeer het moment te pakken en niet alles ‘als een flits’ voorbij te laten gaan. Door na een paar zinnen even rust te nemen, om je heen te kijken en weer verder te gaan, wordt het jouw moment. Het kan helemaal niet mislukken, dus pauzeer als het kan en maak er een mooi moment van.